Dlaczego regularny ruch to najlepszy sposób na zdrowy kręgosłup
Według Medycyny Praktycznej, eksperci zgromadzeni podczas piątkowej konferencji z okazji Światowego Dnia Kręgosłupa w Warszawie postawili sprawę jasno: profilaktyka bólu pleców opiera się na regularnym ruchu i kilku prostych nawykach w ciągu dnia.
W gronie prelegentów znaleźli się neurolog, fizjoterapeutka oraz mistrz olimpijski, a ich wnioski okazały się zaskakująco przyziemne: spacery, mikroprzerwy w pracy, odpowiednio dobrany materac i poduszka.
Ruch zamiast statycznego obciążania
Profesor Robert Gasik z Narodowego Instytutu Geriatrii, Reumatologii i Rehabilitacji nie pozostawiał wątpliwości co do głównego przesłania konferencji. „Kręgosłup jest stworzony do ruchu. Gdyby miał być tylko obciążany statycznie, to byłby kijem od szczotki, a nie bardzo skomplikowaną strukturą, która ma wiele stawów i wiele innych elementów anatomicznych, mających sprawiać, że się rusza" — przekonywał podczas spotkania z dziennikarzami. Według niego o zdrowiu kręgosłupa świadczy nie tylko brak dolegliwości bólowych, ale przede wszystkim codzienne działania zapobiegające tym dolegliwościom w przyszłości. Wskazał dwa filary profilaktyki: rozwiązania ergonomiczne w szkole i w pracy oraz profilaktykę osteoporozy, której powikłania prowadzą do poważnych zespołów bólowych.
Profesor zastrzegł przy tym, że intuicja w doborze ruchu może mylić. „Nie każdy ruch, który uważamy za zdrowy, jest dla nas dobry" — ostrzegał.
Pięć minut, które pracują dla kręgosłupa
Fizjoterapeutka Agata Goldman-Madaj, laureatka pierwszego miejsca w plebiscycie Hipokrates 2025 w kategorii Fizjoterapeuta Roku, przedstawiła konkretne mikrozmiany do wprowadzenia od zaraz. Najprostsza z nich to zwykły spacer podczas przerwy w pracy. Gdy wyjście na zewnątrz nie wchodzi w grę, sprawdzą się proste ćwiczenia na siedząco: skręty tułowia na brzegu krzesła przy wyprostowanych plecach, podnoszenie rąk wysoko do góry, a nawet kilkusekundowe spoglądanie w sufit. „Nasz kręgosłup odżywia się przez ruch. Samo podniesienie rąk do góry sprawia, że odcinek piersiowy naszego kręgosłupa się prostuje" — wyjaśniła, podkreślając, że klucz tkwi w regularności, a nie w intensywności.
Ergonomia, mikroprzerwy i nocna regeneracja
Eksperci zwrócili uwagę, że ergonomia wykracza daleko poza kwestię samych mięśni. Liczy się też to, jak siedzimy, czy krzesło i biurko mamy dopasowane do sylwetki, oraz czy w ciągu dnia pojawiają się mikroprzerwy pozwalające zmienić pozycję i rozruszać ciało. Mateusz Kusznierewicz, mistrz olimpijski w żeglarstwie i twórca programu Power Walk, mówił wprost, że gdy pojawia się ból kręgosłupa, bywa już za późno na profilaktykę. „O zdrowie naszego kręgosłupa należy dbać codziennie, np. siedząc w odpowiedni sposób, zmieniając pozycje, systematycznie ćwicząc mięśnie głębokie" — przekonywał. Przypomniał też o zaniedbywanym elemencie, czyli pozycji w czasie snu. Jego zdaniem warto zainwestować w materac i poduszkę o odpowiedniej twardości, ponieważ kręgosłup regeneruje się również nocą.